vrijdag 27 februari 2015

Vooruitblik: Tentoonstellingen lente 2015

In de komende maanden komen er in verschillende musea in Nederland weer nieuwe en interessante tentoonstellingen, hier een overzicht van een aantal die mij in ieder geval erg mooi lijken.

Drents museum in Assen Hier
Geen nieuwe tentoonstelling, maar even aandacht voor een die er nog tot 1 maart 2015 is, Kostbare eieren uit het tsarenrijk. Een tentoonstelling over de Faberge eieren die door de Russische keizers aan hun familieleden werden gegeven met Pasen. Bovendien is er ook nog een tentoonstelling van Kazimir Malevich tot en met 15 maart. Dus snel naar Assen!



Bonnefanten museum in Maastricht Hier
Hier is van 6 maart 2015 tot 28 juni 2015 een overzichtstentoonstelling te zien van de Maastrichtse schilder Henri de Fromantiou, die leefde in de 17e eeuw en hofschilder was aan het Brandenburgse hof.



Groninger museum in Groningen Hier
Ook een overzichtstentoonstelling in Groningen, maar hier is het de Groninger kunstenaar H.N. Werkman die vanaf 11 april tot en met 10 november  te zien is. Werkman stierf in 1945, aan het einde van de oorlog, maar de reden daarvoor is nog altijd onbekend. Deze tentoonstelling maakt deel uit van heel veel activiteiten, ter ere van zijn zeventigste sterfjaar.



Hermitage in Amsterdam Hier
Alexander, Napoleon en Josephine zijn het onderwerp van de nieuwe tentoonstelling die op 28 maart zal openen in de Hermitage en zal duren tot 8 november 2015.
In 1815 verloor Napoleon bij Waterloo, maar in de jaren ervoor had hij zijn stempel gedrukt op Europa. Josephine was daarbij zijn grote liefde, Alexander I van Rusland zijn vijand, maar ook een vriend. Voorwerpen, kleding, schilderijen en kunst vormen het hart van deze tentoonstelling.



Catharijneconvent in Utrecht Hier
Hier zullen vanaf 10 april tot en met 16 augustus 2015 middeleeuwse liturgische gewaden te zien zijn. Prachtige mantels en kazuifels gemaakt van goudbrokaat, fluweel en zijde en geborduurd met allerlei kostbare materialen en edelstenen. Hier gaan vakmanschap en kunst hand en hand.

donderdag 26 februari 2015

Powerfood, yoga en meditatie, Tara Stiles

Dat yoga en meditatie goed voor je zijn, is al lang bekend. Dat gezonde, zelfgemaakte maaltijden goed voor je zijn, is ook bekend. Als je die drie combineert, heb je de basis voor een gezonde levensstijl in handen.

Tegelijkertijd is elk mens verschillend en wat voor de één goed werkt, werkt voor de ander niet goed en andersom.
Regels volgen waarin je per sé dit moet doen of dat moet laten werken dan ook niet goed. Iedereen zou eigenlijk heel goed naar zichzelf moeten luisteren; wat is goed voor jouw lijf en wat past in jouw leven?

Tara Stiles is eigenaresse van de Strala yoga studio in New York, die dependances heeft over de hele wereld.
In dit boek geeft ze ten eerste advies (geen regels) hoe je naar je eigen leven kunt kijken om te bepalen wat voor jou belangrijk is. Vervolgens gebruik je dan die dingen die voor jou goed zijn.
De combinatie van mat, kussen en keuken zorgt voor een optimaal gezond leven waar je je goed bij voelt en waar je balans hebt gevonden.

In Powerfood, yoga en meditatie staan veel yogahoudingen en reeksen oefeningen met duidelijke uitleg en ook recepten met heerlijke foto’s en vooral heel veel advies. Het belangrijkste advies daarbij is dat jeje eigen regels moet maken. Jij bent de enige die weet wat goed is voor jou en des te beter je naar jezelf luistert, des te gezonder zul je worden.
Kortom, een boek vol inspiratie.

Originele titel: Make your own rules diet
Uitgegeven in 2014
Nederlandse uitgave 2015 door uitgeverij Kosmos
Nederlandse vertaling: Marijn van der Zwaard

Bladzijdes: 281

woensdag 25 februari 2015

Grijs en wit

Het uitzicht vanuit mijn lokaal op school, toen het even gesneeuwd had. En een experimentje in zwart-wit.

maandag 23 februari 2015

Het dagboek van Olga Romanov

In de 19e eeuw was het schrijven van dagboeken voor leden van Koninklijke huizen een gewone zaak. Dit waren geen dagboeken waarin men gevoelens beschreef, maar vooral een zakelijke neerslag van de bezigheden van die dag. Dit als een oefening in discipline, maar ook bedoeld als een objectieve weergave; Koninklijke dagboeken behoorden tot de staatspapieren.

Ook de Keizerlijke Familie in Rusland hield dagboeken bij en hoewel veel verloren is gegaan gedurende de revolutie, zijn er gelukkig nog genoeg delen overgebleven. Stukken van die dagboeken, maar ook de brieven die men schreef, zijn gepubliceerd.
De laatste uitgave hiervan is het dagboek van Olga, de oudste dochter van tsaar Nicolaas II en tsarina Alexandra. Zij begon met het schrijven van haar dagboek toen ze negen jaar oud was en noteerde elke avond wat ze die dag had gedaan.

Groothertogin Olga Nicolajevna Romanov was een intelligente jonge vrouw, die veel had kunnen bereiken als het anders was gelopen. Omdat vrouwen niet konden opvolgen in Rusland, speelde zij geen belangrijke rol in Rusland. Ze zou alleen een bijdrage kunnen leveren door haar eventuele huwelijk, maar hier is het nooit van gekomen.
Zij en haar zusters werden beschermd opgevoed en hoewel haar ouders hun best deden om de meisjes niet te verwennen, waren ze natuurlijk totaal niet op de hoogte van het leven buiten het paleis. Zo kon de jonge Olga niet begrijpen dat mensen die met de trein reisden niet gewoon hun eigen wagons hadden, maar slechts één zitplaats.

Alleen tijdens de Eerste Wereldoorlog had ze de kans om uit het keurslijf van het hofprotocol te breken toen haar moeder, haar zuster en zijzelf een opleiding tot verpleegster volgden en zij gewonde officieren verzorgden.

Een groot deel van Olga’s dagboeken zijn bewaard gebleven. Haar eerste stukje schreef ze op 1 januari 1905 (ik ben met papa en mama naar de kerk geweest), haar laatste notities werden op 15 maart 1917, kort na de troonsafstand van haar vader.

Groothertogin Olga Romanov
In deze uitgave van de dagboeken beginnen we in 1914. Het lijkt erop dat dit een jaar zal worden als alle andere, maar in de zomer breekt de oorlog uit die alles op zijn kop zou zetten. De dagboeken zijn aangevuld met brieven van Olga, en dagboeknotities, brieven en memoires van anderen, zoals bijvoorbeeld tsaar Nicolaas II of Kerenski.

Op deze manier krijgen we een bijzonder beeld van de gebeurtenissen die leidden tot de Russische Revolutie. Olga zat middenin de gebeurtenissen, maar kijkt er natuurlijk naar door een wel heel speciale bril. Veel aanwijzingen worden niet opgemerkt of het belang ervan niet gezien, wat het voor ons, die weten wat er is gebeurd, soms erg schrijnend maakt.

Tegelijkertijd is Olga een jong meisje dat verliefd wordt op een jonge officier die ze verpleegt, maar met wie ze nooit zal kunnen trouwen. Een verliefdheid die ze verborgen moet houden en over wie ze in haar dagboek alleen in code schrijft.

Olga wordt meestal in één adem genoemd met haar zusters en het is mooi om nu hier haar eigen stem te horen. De groothertogin wordt hiermee echter en duidelijker, ze stapt als het ware uit de schaduw naar voren. Het dagboek van Olga Romanov is daardoor een bijzonder document geworden en een must-have voor iedereen die meer wil weten over de Russische geschiedenis.

Volledige titel: The diary of Olga Romanov, Royal witness to the Russian Revolution
Vertaald en samengesteld door Helen Azar
Uitgegeven in 2014
Bladzijdes:

Geen Nederlandse vertaling 

zondag 22 februari 2015

Citaat: Oscar Wilde

Gelach is geen slecht begin voor een vriendschap en het is het beste einde van een vriendschap.
Oscar Wilde (Iers schrijver en dichter, 1854-1900)

zaterdag 21 februari 2015

Flitsende kat

Ik moet Corrado ook eigenlijk niet zo plagen door een foto van hem te maken terwijl de flits erop staat.

donderdag 19 februari 2015

Al die tijd de duivel, Donald Ray Pollock

Sommige gebieden zijn met recht ‘godvergeten’ te noemen. Hier is God niet te vinden, alleen maar vreemde uitwassen van geloof plus al het kwaad dat de duivel kan bedenken.
Knockemstiff in Ohio is zo’n gebied, zo lezen we dat hier in 1957 ongeveer vierhonderd mensen woonden, bijna allemaal aan elkaar verwant door een of andere godvergeten calamiteit, hetzij lust, noodzaak of gewoon onwetendheid.

Coal Creek en Meade zijn net zulke dorpen, vol armoede, hard werk en geweld dat deel uitmaakt van het dagelijks leven.

Willard komt als getraumatiseerde veteraan terug uit de Tweede Wereldoorlog en draait door als zijn vrouw kanker krijgt. Hij heeft in het bos een eigen altaar gebouwd waar hij dieren offert in de hoop dat dit God kan bewegen zijn vrouw te laten leven. Als zij, ondanks de stank en de luid uitgeschreeuwde gebeden die de hele vallei wakker hielden, toch sterft, snijdt Willard zichzelf ook de keel door, zijn zoon Arvin achterlatend. Arvin gaat naar zijn oma die ook nog een ander weeskind opvoedt, Leonora, wier moeder is vermoord door haar vader, een rondtrekkende prediker die dacht dat hij de doden tot leven kon wekken. (drie uur later zei Theodore ‘dit lijkt er niet echt op, Roy’)

Het enige dat Arvin van zijn vader heeft meegekregen is dat je je niet op je kop moet laten zitten, maar dat je wel het juiste moment moet weten te kiezen. Dit levensmotto probeert Arvin dan ook in praktijk te brengen.

Ondertussen zijn er ook nog een corrupte sheriff die soms ook executies uitvoert, de rondreizende prediker en zijn neef die gif dronk om zijn geloof te bewijzen en die nu op de vlucht zijn voor de politie, een andere prediker die zijn handen (en nog meer) niet van de jonge meisjes kan afhouden en een echtpaar dat in de zomermaanden rondtrekt om nietsvermoedende lifters op te pikken die ze vervolgens vermoorden.

En al deze verhaallijnen raken elkaar en komen uiteindelijk keurig samen. Soms is de toevalligheid hierbij iets te groot, maar aan de andere kant is dat niet erg, de schrijfstijl is te beeldend en te pakkend om dat een groot bezwaar te vinden.
Want de schrijfstijl maakt dat je dit boek blijft lezen, ondanks het vele, vaak bijna achteloze geweld. Het leest eigenlijk als een duistere road-movie.

Grotesk is een woord dat opkomt tijdens het lezen. Bizar, gruwelijk, bloederig en gewelddadig zijn andere woorden die bij dit boek passen. Het is een verhaal op de grens, maar gaat gek genoeg nooit over de grens, het wordt nooit pulp, het geweld wordt nergens gebruikt voor het shockeffect. Het geweld wordt beschreven omdat het aanwezig is, meer niet.
Veel wordt er trouwens ook niet verteld, veel wordt overgelaten aan de verbeelding, vaak zijn het maar een paar zinnen die een situatie duidelijk maken. En het zijn de kleine details over de verschillende personen die ervoor zorgen dat zelfs de grootste schurken enigszins menselijk zijn en ons niet helemaal vreemd blijven.

Donald Ray Pollock heeft pas laat in zijn leven de pen opgepakt. Hij is geboren in Knockemstiff (ja, dat plaatsje bestaat dus echt) en werkte jarenlang in een papierfabriek. Op een gegeven moment heeft hij een cursus creative writing gedaan bij de universiteit van Ohio en heeft hij een aantal korte verhalen geschreven die enthousiast zijn ontvangen. 
Al die tijd de duivel is zijn eerste roman, en deze heeft een aantal prijzen gewonnen.

Een boek voor iedereen? Nee, dat zeker niet. Een goed boek? Ja, volgens mij wel.

Originele titel: The devil all the time
Uitgegeven in 2011
Nederlandse uitgave 2014 door uitgeverij Karaat
Nederlandse vertaling: Mon Faber
Bladzijdes: 315

woensdag 18 februari 2015

Verzamelde schrijvers

De Evelyn Waugh verzameling, al eerder besproken.
Al vaker heb ik mijn 'verzamelingen' gedeeld, de verschillende boeken van en over een schrijver die ik bewonder of interessant vind.
Ik kan er niets aan doen, als ik een schrijver goed vind of zijn of haar leven interessant, wil ik daar meer over lezen. En daarbij hoort dat ik die boeken dan ook nog eens wil hebben.

Zo'n plankje met boeken die bij elkaar horen vervult me met blijdschap, zo simpel is het.

Er zijn op dit moment twee verzamelingen in mijn kasten waar ik erg van kan genieten.

Anton Tjechov
Ten eerste is daar mijn plankje over Anton Tjechov. Het begon met het boek Het brilletje van Tjechov van Michael Krielaars en daar eindigde het zeker niet. Ik wilde Tsjechov zelf lezen en kocht een paar losse verhalen, om vervolgens gewoon alle verhalen te willen hebben.

De Russische bibliotheek van uitgeverij Van Oorschot heeft die in heel mooie edities; gebonden en met dat fijne papier. Ik heb alle vijf delen met verhalen en een deel met de brieven van Tsjechov. Deel 6 waarin de toneelstukken staan heb ik (nog) niet, omdat ik toneelstukken moeilijk te lezen vind. Het is echter heel goed mogelijk dat ik eens, om de verzameling compleet te krijgen, dit deel toch wil kopen. 

Verder zijn hier de boeken over Tjechov, een biografie, memoires van zijn broer en de brieven tussen Tjechov en zijn vrouw Olga Knipper. Allemaal bijzonder interessant en leuk. Ik heb nog niet alles hiervan gelezen, maar besprekingen zullen zeker volgen. 
Ik ben met de verhalen nog maar in het tweede deel, dus ik heb nog genoeg te lezen en genoeg om naar uit te kijken. 
Alle Tsjechovjes bij elkaar
Virginia Woolf
Als ik eerlijk ben vind ik de mens Virginia Woolf interessanter dan haar eigen romans, is dat heel erg om te zeggen? Ik heb wel een groot deel van haar boeken, maar ik ben eigenlijk nog meer geinteresseerd in alles om Virginia Woolf heen. 
Ik heb het hier al eerder over gehad, maar sinds die tijd zijn er nogal wat boeken bijgekomen en vult deze verzameling al bijna twee plankjes met boeken. 
Twee heel leuke plankjes
Op de eerste plank zijn haar brieven, dagboeken, autobiografie, biografieen en boeken over leden van de Bloomsbury group te zien. Hieronder ook de brieven van Vanessa Bell, de biografie over Leonard Woolf en zijn brieven, The Bloomsbury Cookbook (geweldig boek) etc.

Op de tweede plank zijn eerst haar eigen romans te zien en opgestapeld de (hedendaagse) romans waar Virginia Woolf een rol in speelt. 

Heerlijk toch, die verzamelingen. 

maandag 16 februari 2015

Didar en Faroek, Sana Valiulina

De twintigste eeuw is in Rusland een eeuw vol geweld en verschrikkingen geweest. Sommige gebeurtenissen zijn zó groot en zó erg, dat ze alleen maar duidelijk kunnen worden door ze kleiner te maken, menselijk.

Dit is heel goed te zien in de roman Didar en Faroek van Sana Valiulina. Zij heeft dit boek gebaseerd op de levens van haar voorouders, Tataren die leefden in de Sovjet Unie.

De familie van Didar woonde bij Sint Petersburg, de familie van Faroek woonde in Moskou.
De families wisten de burgeroorlog en de hongersnood in de jaren ’20 en de terreur in de jaren ’30 te overleven, ondanks het feit dat ze Tataarse moslims waren.  
Ooit, toen ze jong waren hadden Didar en Faroek elkaar eens ontmoet op de bruiloft van een oom, maar sindsdien hebben hun paden zich ver van elkaar verwijderd.

Didar behoorde tot de echte goede Sovjet-jeugd. Ze was lid van de Rode Pioniers en mocht zelfs meedoen aan een speciaal trainingskamp. Ze was de enige in haar familie die goed kon lezen en die altijd de gebeurtenissen uit de krant aan haar familie moest voorlezen en uitleggen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog blijkt echter dat ook voor haar de keuzes niet altijd gemakkelijk zijn.

Faroek weigerde lange tijd te spreken, pas toen hij elf was, vormden de woorden zich in zijn mond. Faroek observeerde en luisterde en bond op deze manier mensen aan zich. Hij kreeg verschillende goede vrienden in de loop van de jaren, die echter allemaal ook aan de rand van de samenleving stonden zoals volksvijanden, Armeniers of Joden en die dan ook vaak gedwongen werden om te vertrekken.

Toen zijn vriend Misja werd weggevoerd, ging Faroek hem achterna, hij nam dienst en vocht tegen de Duitsers. Hij werd uiteindelijk krijgsgevangen gemaakt door de Duitsers en werd meegevoerd naar de Franse kust om mee te bouwen aan de Atlantik-wall. Toen hij terugkwam in de Sovjet Unie wachtte hem en de andere krijgsgevangen niet de heldenontvangst die hen was voorgespiegeld, maar kwamen zij opnieuw in een kamp terecht. Zij waren landverraders en door hun verblijf in het westen vergiftigd.

Tijdens zijn jarenlange verblijf in het kamp is er één ding dat Faroek op de been houdt, de briefwisseling met Didar.

Didar en Faroek maakt heel inzichtelijk hoe het Russische volk heeft geleden in al die jaren, omdat je goed ziet welke gevolgen de gebeurtenissen hebben gehad op gewone mensen.
Het boek begint met de ontmoeting van Faroek en Didar op het station in Moskou, als zij bij nader inzien toch niets van hem wil weten en springt vervolgens in de tijd heen en weer om de verschillende verhalen van Didar en Faroek en hun families te vertellen.

De voor ons vreemde namen maakten het in het begin voor mij een beetje lastig om de verschillende mensen uit elkaar te houden (vooral als ik niet goed kan zien of iets een vrouwen- of een mannennaam is), maar dit went snel.
De subtiele verwijzingen naar de gebeurtenissen laten je weten in welke tijd het zich afspeelt, terwijl tegelijkertijd duidelijk wordt in welke angst en moeilijkheden de mensen hebbe geleefd en welke invloed propaganda had.

Ik heb eerder van deze schrijfster Kinderen van Brenznjev gelezen en die vond ik al heel erg mooi, maar Didar en Faroek vond ik zelfs nog mooier.
Een prachtig en ontroerend verhaal, dat ik bijna niet kon wegleggen. Hulde aan een Sana Valiulina, een schrijfster die in staat is om grootste en complexe verhalen zo dicht bij te brengen dat je er helemaal in zit. Didar, maar vooral Faroek hebben nog een hele tijd met me meegelopen, lang nadat ik het boek uit had.

Uitgegeven in 2006 door uitgeverij Meulenhoff
Bladzijdes: 429

zondag 15 februari 2015

Citaat paus Paulus VI

Als je vrede wil bereiken, moet je werken aan rechtvaardigheid.
Paus Paulus VI (1897-1978)

vrijdag 13 februari 2015

Vijf op vrijdag: Boeken uit het archief 2

Enige tijd geleden heb ik aandacht besteed aan een paar boeken die heel erg mooi zijn, maar misschien niet de aandacht hebben gekregen die ze verdienen, of die misschien zelfs helemaal aan de aandacht zijn ontsnapt. 
Vandaag doe ik dat opnieuw, vijf boeken uit het archief waar ik erg van heb genoten en die ik met alle liefde opnieuw in het zonnetje zet.
Gewoon op alfabetische volgorde.

De witte veer van John Boyne Hier
Een aangrijpend verhaal van twee soldaten tijdens de Eerste Wereldoorlog. Tristan en Will leren elkaar tijdens de opleiding op Aldershot kennen, voordat ze naar de loopgraven zullen vertrekken. Welke beslissingen nemen ze en welke gevolgen heeft dat?
De witte veer is een verhaal over liefde, lafheid en trouw, over herinneringen en heldendom. John Boyne is een geweldig verhalenverteller en in dit boek laat hij dit heel mooi zien.

The book of lost things van John Connolly Hier
Een kleine jongen moet leren omgaan met de veranderingen in het gezin en komt in een andere wereld terecht. Een wereld vol sprookjes die echter een beetje anders in elkaar zitten dan je zou denken, maar David wel allerlei lessen leren. Grappig, grimmig en geweldig.

Zo ook op aarde van Davide Enia  Hier
Een jongen in Palermo leert boksen in de boksschool van zijn oom en daarbij leren we ook de verschillende leden van zijn familie kennen, zoals opa Rosario die bijna nooit spreekt na zijn ervaringen als krijgsgevangene. Kleurrijk en mooi verhaal over volwassen worden en familie.

Vissen voeren van Fabio Genovesi Hier
Ook weer zo'n prachtige Italiaanse roman over drie Italiaanse jongeren die opgroeien in een klein dorpje in Toscane waar niemand ooit komt. Fiorenzo, het kampioentje en Tiziana moeten proberen er iets van te maken. Ze zitten vast en kunnen geen kant op, maar misschien als ze elkaar beter leren kennen blijkt dat er licht aan de horizon is.

Het orakel van de maan van Frederic Lenoir Hier
Mooie historische roman die zich afspeelt in de 15e eeuw. Giovanni is een boerenjongen die zijn geliefde terug wil vinden en naar Venetie trekt. Ondertussen leert hij filosofen en geleerden kennen in deze tijd vol veranderingen. Zijn tocht voert hem via Venetie naar Athos en uiteindelijk Algiers.
Prachtig beschreven en een schitterend verhaal waarin allerlei filosofische en theologische gedachtengangen geen enkel moment afbreuk doen aan het verhaal.

donderdag 12 februari 2015

Specht en zoon, Willem Jan Otten

Een rijke man vraagt een schilder zijn zoon te schilderen. De schilder is iemand die bekend staat om zijn natuurgetrouwe portretten, dus zo vreemd is de vraag niet. Wel vreemd is dat de zoon dood is. ‘Werkt u ook naar de dood’, zo is de vraag aan de schilder.
Geholpen door video’s, foto’s en jeugdherinneringen weet de schilder uiteindelijk de gestorven jongen op het doek te vatten. Tot een bevriende kunstjournaliste hem iets vertelt dat de hele relatie tussen de man en zijn zoon in een ander daglicht stelt en de schilder zo van zijn werk walgt, dat hij het verbrandt.

Bijzonder is het perspectief, het hele verhaal wordt namelijk verteld vanuit het doek waarop het schilderij geschilderd zal worden.
Het doek kan zich weinig meer herinneringen van zijn tijd toen hij nog niet door de schilder gekocht was en op de rol hing in de winkel. Maar zijn bijzondere materiaal (Zeer Dicht Geweven Vier Maal Universel Geprepareerd) heeft hem wel het idee gegeven dat hij gebruikt zal worden voor iets bijzonders. Zijn uiteindelijke formaat laat dat ook zien, hij wordt twee meter bij honderdtwintig. Het doek beseft dat hij geen gewoon schilderij zal worden en even durft hij zelfs te dromen van een museum en honderden bezoekers.
Als hij na anderhalf jaar in het atelier gestaan te hebben eindelijk weet wat hij zal worden, begrijpt hij dat het misschien geen museum wordt, maar wel iets verhevens, via hem zal een jongeman tot leven worden gewekt.

Specht en zoon is geen dik boek, slechts 142 pagina’s, maar ik vond het wel een mooi boek. Het verhaal zelf is misschien wat dun en waarom de schilder de journaliste zo grif gelooft is me niet helemaal duidelijk geworden, net zoals ik de jeugdherinnering van de schilder niet zo heel goed begreep. Misschien hing het samen en was het zijn eigen schuldgevoel dat hem zo snel deed geloven dat de relatie tussen de rijke man en zijn aangenomen zoon niet zuiver op de graat was.

Mooi vond ik de vele verwijzingen naar het geloof; een schepper, een zoon die met Pasen tot leven gewekt zal worden, appels en de lijkwade van Turijn. Niet altijd heel subtiel, soms toch verrassend en goed gevonden.
Het perspectief vond ik heel origineel en bijzonder. Vanuit het doek, dat niet alles begrijpt maar wel alles meemaakt en waarneemt, krijgt het verhaal een andere lading dan wanneer je het vanuit de schilder had gezien. 

Uitgegeven in 2004 door uitgeverij Van Oorschot

Bladzijdes 142

woensdag 11 februari 2015

Inspirerende Kunst: Paul Klee

Ik houd van Paul Klee, zijn kleuren en lijnen vind ik prachtig en ik houd zowel van zijn heel abstracte werk als van zijn wat meer figuratieve werk.
Al jarenlang heb ik in de woonkamer een poster hangen van een van zijn schilderijen. Dit is gemaakt in 1914, toen hij op reis ging naar Tunesie. Het zijn voornamelijk vlakken van vage blauwige en rozige zachte kleuren, maar toch zie je de zandheuvels van de woestijn en zelfs een paar kamelen. Het is zo knap om een woestijn te schilderen zonder dat het meteen oranje is en de hitte er vanaf spat. Dit is bijna een koele woestijn. In ieder geval een genot om naar te kijken, elke dag weer.
Deze foto ziet er misschien een beetje vreemd uit, maar in het glas van de lijst wordt de rest van de woonkamer weerspiegeld, vandaar.

maandag 9 februari 2015

Norwegian wood, Haruki Murakami

Met de nodige reserves ben ik aan Norwegian wood van Haruki Murakami begonnen. Ik houd namelijk helemaal niet van Japan. Ik lees überhaupt bijna geen boeken die zich in Azië afspelen, want behalve India vind ik Azië maar matig interessant. Toch heb ik op de een of andere manier drie boeken van de Japanse schrijver Haruki Murakami verzameld. Eén omdat er een kat op de voorkant staat (Kafka op het strand), eén omdat ik de titel zo mooi vind (De opwindvogelkronieken) en Norwergian wood. En deze laatste heb ik nu gelezen.

Wanatabe, Naoko en Kizuki zijn goede vrienden op de middelbare school. Kizuki en Naoki zijn een stelletje, zij kennen elkaar al sinds hun aller-vroegste kindertijd. Dan overlijdt Kizuki en Wanatabe en Naoko moeten hiermee om leren gaan. Voor Naoko is dit moeilijk, zij kan het eigenlijk niet goed aan en na een jaar aan de universiteit gaat ze naar een kliniek waar ze kan wegvluchten voor de harde buitenwereld.

Wanatabe gaat studeren aan een universiteit in Tokyo. Hij voelt zich verantwoordelijk voor Naoko en dit, samen met het verlies van zijn beste vriend, kleurt zijn leven. Hij blijft aan de buitenzijde staan en maakt weinig vrienden. Hij heeft geen idee waar hij naar toe wil en hij hoopt dat de brieven die hij schrijft en de bezoekjes die hij soms aflegt voor Naoko voldoende zijn om te herstellen. Dan kunnen ze samen verder met hun leven.

De vlotte, extraverte en grappige Midori wordt heel belangrijk voor hem, waarschijnlijk omdat ze alles is wat hij niet is. Wanatabe voelt zich echter nog gebonden aan Naoko en houdt de boot bewust af. Toch merkt hij dat zijn leven langzaam verder gaat en dat hij niet meer bij alles aan Kuziki denkt. Zijn vriend is dood, maar zijn leven gaat verder. De vraag is echter welk effect deze realisatie op Naoko zal hebben en of Wanatabe een keuze kan maken die voor hem het beste is.

De titel slaat op het nummer van de Beatles, Norwegian wood, dat een van de lievelingsnummers van Naoko was. Hetzelfde liedje dat Wanatabe jaren later hoort in een vliegtuig, waardoor al zijn herinneringen terug komen.

Bijna ondanks mezelf vond ik dit toch een mooi boek. Het kakt halverwege wel een beetje in, maar als Wanatabe zichzelf weer vindt, wordt het verhaal ook interessanter om uiteindelijk ontroerend te eindigen.

Natuurlijk zijn er vreemde dingen. De Japanse achteloosheid waarmee iedereen die het even niet ziet zitten zelfmoord pleegt (minstens vier in dit boek), vervult mij met onbegrip. Ook sommige dingen die met seks te maken hadden vond ik erg Japans en onbegrijpelijk, dit had voor mij wel wat minder gekund. Aan de andere kant bleven de beschrijvingen behoorlijk zakelijk en ging het ook niet bladzijdes lang door, dat scheelde.

Uiteindelijk is Norwegian wood een verhaal over liefde, verlies, volwassen worden en de vraag of trouw aan gestorvenen het leven van de levenden mag bepalen.

Conclusie, ik koop soms boeken om behoorlijk arbitraire redenen, maar soms levert dit wel een mooie leeservaring op. Ik zeg zeker nog niet dat ik een fan ben, maar ik denk wel dat ik de andere boeken van Murakami die ik hier op de plank heb staan binnenkort ook een kans geef.

Originele Japanse titel: Noruuei no mori
Uitgegeven in 1987
Nederlandse uitgave 2007 door uitgeverij Atlas contact
Nederlandse vertaling: Elbrich Fennema
Bladzijdes: 317

zondag 8 februari 2015

Citaat: Dolly Parton

Find out who you are and do it on purpose.
Dolly Parton (Amerikaanse zangeres 1946-)

donderdag 5 februari 2015

H is for Hawk, Helen MacDonald

Hoe verwerk je het grootste verdriet dat je je voor kunt stellen? Door iets anders aan te pakken, de grootste taak die je maar kunt bedenken. Als je de wildste wilde vogel temt, tem je misschien ook die vreselijke pijn van het verlies.

Helen MacDonald’s vader stierf en haar wereld stortte ineen. Haar vader was altijd haar grote vriend en vertrouweling geweest en zonder hem kon ze haar leven niet voorstellen.

Ziek van verdriet besluit Helen het op zich te nemen een havik te temmen. Dit is niet helemaal een opwelling, Helen is een getrainde valkenier die al meerdere roofvogels getraind heeft. Maar in plaats van de valken die ze kent, wil ze nu de roofvogel waarvan iedereen zegt dat je er eigenlijk niet aan moet beginnen, de havik. Deze goshawk is de wildste en meest onvoorspelbare roofvogel, maar Helen is vastbesloten. Ze vindt iemand die jonge havikjongen heeft, geboren in gevangenschap, en op een natte dag aan de Schotse kust vindt de transactie plaats. Helen krijgt doos met daarin een havik mee naar huis.

Helen noemt deze havik Mabel en is alleen nog maar bezig met haar vogel. Niets is meer belangrijk, behalve Mabel.

De vogel moet aan haar aanwezigheid wennen en moet daarna gewend worden aan het op de vuist zitten en daarnaar terug willen keren. Voedsel is de enige manier om dit te bereiken, roofvogels zijn geen sociale dieren en goedkeuring of straf helpen absoluut niet. Pas als de vogel terugkeert op de vuist, is het mogelijk om met de havik te gaan vliegen en haar te laten jagen.

Helen gaat zo op in de vogel, dat de gewone mensenwereld steeds verderaf komt te staan. Ze wil het liefst zo min mogelijk contact met anderen en ieder sociaal contact is een opgave. Het trainen van Mabel gaat met sprongen, ieder succes is geweldig, elke terugslag, vermeend of echt, is een ramp.

Ergens voelt Helen MacDonald wel dat ze niet gezond bezig is, maar ze is niet in staat het los te laten. Pas als ze de herdenking van haar vader bijwoont en de gedeelde rouw haar eigen rouw verlicht, beseft ze dat vogels misschien niet sociaal zijn, maar mensen wél. Mensen hebben het contact met andere mensen nodig.

Parallel aan haar eigen verhaal, loopt het verhaal van de schrijver T.H. White, die vooral bekend is van zijn Arthur verhaal The once and future king. Deze zeer getormenteerde man probeerde zijn demonen te bestrijden door in de jaren ’30 een havik, Gos, te trainen, maar dit liep dramatisch slecht af aangezien hij geen idee had waar hij mee bezig was en allerlei oude methodes verkeerd interpreteerde. Zijn havik zou uiteindelijk ontsnappen, T.H. White alleen en bitter achterlatend.

Voor Helen komt de hulp sneller dan bij T.H. White en haar verhaal heeft dan ook, zowel voor schrijver als voor vogel, een gelukkiger einde. Een einde waarin Helen niet alleen haar depressie de baas wordt (want het werd duidelijk dat ze daaraan leed), maar ook langzaamaan gezondere afstand kan nemen van Mabel.

Helen (r) en Mabel (l)
H is for Hawk is een ongelofelijk mooi boek. De schrijfstijl, de prachtige beschrijvingen van de valkerij, het trainen van Mabel en vogels in het algemeen, vormen een verhaal waaruit ik me bijna niet los kon maken. Ik las dit boek in het OV en heb een aantal keren bijna mijn halte gemist, omdat ik zo verdiept was. Hoe gezond Helen bezig was met Mabel is natuurlijk discutabel, maar de gedachte die erachter zat begrijp ik ergens wel.

Naast Helen en Mabel worden ook T.H. White en Gos in hun strijd en hun pijn heel duidelijk zichtbaar, dit vond ik bijzonder mooi gedaan. Ik kreeg intens medelijden met beiden, zowel de man als de havik en heb daarom ten eerste White’s boek The Goshawk besteld en ten tweede zijn Arthur boek er weer eens bij gepakt.

Je kunt morele bezwaren hebben tegen het houden van roofvogels en dat dit soort dieren soms gebruikt worden als entertainment voor mensen. Voor de meeste dieren ben ik het hier mee eens, wilde dieren gebruiken in circussen of ze als huisdier houden is niet goed te praten. Gek genoeg heb ik zelf wat roofvogels betreft deze bezwaren bijna niet, ik denk omdat de valkerij een eeuwenoude sport is vol tradities en de historica in mij vindt dit alleen maar heel bijzonder en fascinerend.

Het is wel duidelijk dat valkenier zijn niet iets is dat je er even naast doet, je moet bereid zijn je hele leven aan te passen aan de vogels. Het zou mooi zijn als we in een wereld leven waarin alle wilde dieren vrij en onbekommerd kunnen leven in hun natuurlijk habitat, maar helaas is dat niet het geval. Dan kunnen er denk ik maar beter valkeniers zijn die goed zorg dragen voor hun vogels en de kennis hierover niet verloren laten gaan.

Anna en Joke hebben dit boek ook besproken.

Uitgegeven in 2014
Bladzijdes: 283

woensdag 4 februari 2015

Een nieuwe start met hardlopen

Enkele jaren geleden, in november 2011, schreef ik eens dat ik weer wilde beginnen met hardlopen. Ik ben ook inderdaad keurig begonnen, maar door allerlei omstandigheden, vooral lichamelijke klachten, kwam er echter al heel snel de klad in. Om verschillende redenen begon ik niet opnieuw, maar een tijdje geleden begon het toch weer te kriebelen.

Alles wat ik toen schreef, geldt namelijk nog steeds. Ik vind het zo handig dat je zelf kunt bepalen waar en wanneer en hoe lang je gaat hardlopen, je bent van niemand afhankelijk en je kunt het alleen doen.

Mijn gezondheid is gelukkig een stuk beter en de klachten waar ik last van had zijn bijna helemaal weg. Kortom, de weg is vrij om het hardlopen weer serieus op te pakken.

Ik kwam er echter achter dat ik eerst nog iets moest doen voor ik kon beginnen. Ik moest nieuwe schoenen kopen. Ik had nog altijd een paar dat ik ooit eens, jaren geleden, heb gekregen en waar alle vering en steun nu echt uit verdwenen waren. Het probleem is echter dat er zoveel verschillende soorten schoenen zijn, dat ik geen idee had waar ik moest beginnen.

Begin januari ben ik daarom binnengestapt in de Run2Day hier in Almere en ik kan alleen maar zeggen dat ik heel goed geholpen ben.

Je wordt namelijk op film opgenomen, terwijl je een stukje door de winkel rent op een eerste paar schoenen. Op dat moment kan er gekeken worden naar hoe je loopt en wat voor soort schoen je nodig hebt.

Het bleek dat ik op zich goed neerkom op de hele voet (nooit geweten dat dat blijkbaar goed is), maar dat mijn enkels de neiging hebben naar binnen te zwikken.
Ik had dus een schoen nodig met flink wat steun aan de binnenkant en daarbij heb ik lastige voeten met een brede voorvoet en een hoge wreef. Ik ben uiteindelijk uitgekomen op een paar mannenschoenen van het merk Brooks. (voor de echte liefhebber: Brooks Adrenaline GTS 14, medium, support)

Dit waren schoenen die vanaf het allereerste moment heerlijk zaten, nergens knellen en toch goede steun geven. Bovendien vind ik de kleuren best beschaafd, in de zee van soms wel heel lelijke en felgekleurde schoenen.

Om helemaal goed te beginnen heb ik tenslotte nog een gadget aangeschaft, een zogenaamd hardloophorloge. Ik let gewoonlijk niet op dit soort dingen, maar in dit geval leek het me wel handig. Dit horloge heeft GPS en houdt niet alleen de afstand, maar ook de tijden bij en je kunt via de computer ook helemaal bijhouden hoe je voortgang is. Dat werkt ontzettend motiverend, heb ik gemerkt. Vooral ook heel leuk dat het horloge je feliciteert met het behalen van een nieuw record. (na de eerste loop: gefeliciteerd, een nieuw persoonlijk record) Voor de liefhebber, het is het Garmin Forerunner 10 horloge. De simpelste versie die er is, maar voor mij op dit momet meer dan genoeg.

Samen met een broek, een shirt en goede sokken was alles bij elkaar een flinke uitgave, maar ik kan nu al zeggen dat dit het waard is. Ik heb al meerdere keren gelopen en ik vind het heerlijk om te doen. Zelfs de kou, de hagel en de regen deren me niet, ik loop. Nog heel langzaam weliswaar, maar wie weet kan ik binnenkort zeggen dat ik daadwerkelijk hardloop.

Advies als je wil beginnen met hardlopen
  • Investeer in goede schoenen
  • Ga naar een gespecialiseerde winkel voor goed advies
  • Neem de tijd en wees bereid om heel veel soorten te proberen
  • Een hardloopschoen moet vanaf het begin gewoon goed zitten, je loopt een schoen niet in en knellende schoenen zullen je niet helpen om te beginnen met hardlopen.
  • Zorg voor een goed beginnerschema. Ik heb een boek met een goed schema, ik kreeg in de winkel nog een tijdschrift waar ook een schema in stond en ongetwijfeld zijn er op internet allerlei schema’s te vinden.
  • Het ligt natuurlijk aan je budget, maar misschien is het waard om te investeren in een instrument om gegevens bij te houden, zoals afstand en tijd. Progressie wordt op die manier mooi zichtbaar.
  • Er zijn ook allerlei apps verkrijgbaar die je gratis kunt downloaden, met tips en zelfs hardlooplessen. Hardlopen met Evy is hier de bekendste en die krijgt over het algemeen zeer goede recensies.

maandag 2 februari 2015

Kinderen van Brezjnev, Sana Valiulina

De kinderen van Brezjnev is een uitdrukking voor wat wij hier misschien de patatgeneratie zouden noemen, de jeugd die nergens voor heeft hoeven werken en alles op een presenteerblaadje aangeboden krijgt.

De jeugd die onder Brezjnev opgroeide had de oorlog niet meegemaakt en kende de verschrikkingen van de revolutie en de burgeroorlog enzovoort niet. Zij wilden alleen Amerikaanse spijkerbroeken en vrijheid.

Kinderen van Brezjnev begint in de jaren ’60 in een badplaats aan de Estse kust, waar gezinnen uit Estland en Rusland komen om in de zomer vakantie te vieren. Aan de ene kant wordt er opgekeken tegen de mensen uit Moskou die leven in het hart van de wereld, aan de andere kant is er in Estland Finse televisie te ontvangen, waardoor er meer kijk is op wat er in het westen allemaal is.

Een bron van fascinatie voor de jonge hoofdpersoon in dit eerste deel is het huis van de 'zwarte kapitein', waar ze een Tsjechisch bad en meubels uit Joegoslavië hebben. De zwarte kapitein blijkt echter een zwarthandelaar te zijn, met een vrouw die alcoholiste is en twee zonen die niet willen deugen. Het meisje registreert wel wat er gebeurt, maar veel kan zij door haar leeftijd nog niet duiden, waar wij dat als volwassenen wel kunnen.

Rond de tijd van de Russische inval in Afghanistan in 1979, draait het verhaal om een groepje jongeren op een prestigieuze school. Eén van hen wordt de dupe van een vreselijke misdaad en ander hangt zich op omdat hij niets heeft kunnen doen om dat te voorkomen. De ouders en docenten van de school spannen zich vervolgens vooral in om het schandaal de kop in te drukken en niet om de schuldigen te straffen.

Als het communisme gevallen is, is het mogelijk om snel rijk te worden en alle middelen zijn hierbij geoorloofd. Kostja zet zijn artistieke idealen overboord en gaat mee in de stroom, op naar het grote geld. Chantage, afpersing en geweld zijn opeens heel gewoon geworden.

Een Sovjetmens zou een ideale mens zijn, iemand die niet loog, niet bedroog en altijd oog had voor het belang van het collectief. Burgerlijke zwakheden en individualisme hadden geen plek in het Arbeidersparadijs.

Het blijkt echter uit alle vier delen van Kinderen van Brezjnev dat ook in de Sovjet Unie menselijke zwakheden, bedrog, opportunisme en verraad hoogtij vierden. De moraal was overboord gegooid en er was nooit iets voor in de plaats gekomen, behalve leuzen die niemand zich daadwerkelijk eigen had gemaakt.

Er is maar één man, de Boekhouder, die in dit boek integer en oprecht is en die zich niet laat omkopen. Hij leeft in het huidige Rusland (Gazolia genoemd waarin de leider een kasteel heeft in Pegelburg), maar met hem loopt het niet goed af. Goedheid, eerlijkheid en een geweten hebben geen plaats in deze wereld.

Kinderen van Brezjnev is geen vrolijk boek waar je blij van wordt, wel is het indringend en ontzettend mooi geschreven. Ik had echter verwacht dat de verschillende delen elkaar zouden raken en was even bang dat ik iets miste toen dit niet het geval bleek.
Maar het is eigenlijk meer een vierluik over verschillende periodes in de geschiedenis van de Sovjet Unie en hoe de mensen met elkaar omgaan. 
De sfeer is bijzonder goed gevangen, je merkt dat Sana Valiulina heel goed weet (ze heeft het zelf meegemaakt) hoe het er in die tijd in die maatschappij aan toe ging. De details maken dat dit verhaal bijzonder authentiek aandoet en dat je gefascineerd blijft lezen.

Sana Valiulina is van Tataarse afkomst en is geboren in Estland. Ze heeft in Moskou Noors gestudeerd en is in 1989 is ze naar Amsterdam gekomen. Haar boeken schrijft ze direct in het Nederlands. Ze heeft nog andere boeken geschreven en Didar en Faroek is hiervan de bekendste. In dit boek ben ik nu bezig en dit zal binnenkort besproken worden, ik kan nu al verklappen dat dit erg mooi is. 
Heerlijk om een nieuwe schrijfster te ontdekken!

Uitgegeven in 2014 door uitgeverij Prometheus
Bladzijdes: 508

zondag 1 februari 2015

Citaat; Virginia Woolf

Iemand moet sterven, zodat de rest van ons het leven meer waarderen.
Virginia Woolf
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...